Zespół pałacowy w Częstocicach

Zespół pałacowy w Częstocicach znajduje się przy ul. Świętokrzyskiej 37 od 1966 r. Budowany był w latach 1887-1899 według projektu Leonardo Marconiego dla hrabiego Zygmunta Wielopolskiego i jego żony Marii z Laskich.

To obiekt w stylu eklektycznym z dekoracyjnym portykiem podjazdowym. W 1920 r. gościli tam przedstawiciele francuskiej misji wojskowej - generał Maxime Weygand i późniejszy prezydent Francji, wówczas w randze kapitana Charles de Gaulle.

Po śmierci hrabiego Zygmunta Wielopolskiego w 1918 r., wdowa po nim w 1931 r. sprzedała pałac wraz z parkiem Zakładom Ostrowieckim. We wnętrzach urządzono hotel dla akcjonariuszy i resursę dla kadry technicznej huty. Od lata 1944 do stycznia 1945 r. w pałacu funkcjonował niemiecki szpital, a po wojnie siedziby znalazły tam dwie szkoły podstawowe - szewieńska i częstocicka.

W 1959 r. pałac opustoszał i huta przekazała go Miejskiej Radzie Narodowej w Ostrowcu Świętokrzyskim z przeznaczeniem na Muzeum Regionalne. Muzeum Regionalne w Ostrowcu Świętokrzyskim otwarto 3 grudnia 1966 roku.

W 1986 r. zostało przemianowane na Muzeum Historyczno-Archeologiczne. Równocześnie przestało być jednostką podległą władzom miejskim i przeszło pod zarząd wojewody kieleckiego. W 1999 roku w efekcie reformy administracyjnej, Muzeum Historyczno-Archeologiczne stało się instytucją zarządzaną przez Starostwo Powiatowe w Ostrowcu Świętokrzyskim.

Częstocicki park jest starszy od pałacu, powstał w połowie XIX wieku na terenie osady fabrycznej Częstocice. Początkowo miał układ geometryczny ze skromną dekoracją w postaci rzeźb. Pierwsze nasadzenia wkomponowano w naturalny krajobraz. Część południowa parku jest lepiej zachowana, dominuje w niej starodrzew składający się m.in. z kasztanowców, modrzewia europejskiego, wiązu, dębu szypułkowego, lipy wielkolistnej, cisu pospolitego oraz szpaleru z grabu pospolitego. Północna część parku przy pałacu w Częstocicach charakteryzuje się późniejszymi nasadzeniami o podobnym składzie gatunkowym.